Vertaling en localisatie
25-05-2009
Bron en doel
Vertaling en lokalisatie zijn niet specifiek gericht op technische communicatie. Maar binnen de technische communicatie heeft men hier zeer vaak mee te maken. Vandaar dat er op deze website kort aandacht aan wordt besteed.
Vertaling is in principe een relatief strak omlijnde activiteit; namelijk het omzetten van een tekst van de ene taal naar een andere taal. Wil dit echter goed gebeuren en wil men rekening houden met de gewoontes en het taalgebruik in de andere taal, dan verdient het aanbeveling om professionele vertalers in te zetten. Bevat een tekst veel vakjargon, dan kan het verstandig zijn om een vertaler in te zetten die dit jargon beheerst. Zo'n specialist noemt zich dan ook vaak 'technisch vertaler' of 'medisch vertaler' enzovoort om zijn/haar specialisme aan te geven.
Het vertalen zelf is - ondanks de opmars van het automatisch vertalen - nog vaak gewoon handwerk. Wel maken steeds meer vertalers gebruik van vertaalgeheugens. Dit is software met een uitgebreide database van bronteksten en de bijbehorende vertaling. Bij aanbieding van een nieuwe tekst ter vertaling maakt de vertaler eerst een 'voorvertaling'. Hierbij kijkt het vertaalgeheugen welke zinnen er reeds eerder vertaald zijn. De overgebleven tekst wordt daarna handmatig vertaald. Voor schrijvers die de vertaalkosten in de hand willen houden, is het dus zaak om consequent te zijn in het taalgebruik en niet telkens nieuwe varianten van een instructie te gebruiken (bijvoorbeeld "Druk op knop Y" en "Bedien de Y-knop").
Om een product en productinformatie geschikt te maken voor gebruik in andere landen, is alleen het vertalen van teksten niet voldoende. Regels en gewoonten uit deze landen kunnen andere aanpassingen aan producten en productinformatie nodig maken. Het geheel van deze aanpassingen wordt steeds vaker aangeduid met de term 'lokalisatie'.
Lokalisatie kan verschillende werkzaamheden omvatten: van het aanpassen van symbolen of kleurgebruik tot het herinrichten van een software-user interface (bijvoorbeeld vanwege de afwijkende lengte van de teksten op scherm). Met name het lokaliseren van software-user interfaces gebeurt voor een deel automatisch waarbij het resultaat overigens nog wel door mensen getest moet worden.